© CAMP.it شاخەوانیی ئاڵپی بەو تۆڕە شاخەوانییانە دەکوترێت کە لە بەرزاییەکانی نێوان سێ هەزار بۆ چوار هەزار میتر یان بەرزتر بەڕێوە دەچێت و ڕێگاکەیان بەفر، سەهۆڵ یان یەخچاڵی سروشتی تێدایە. لەو جۆرە شاخەوانییەدا جگە لە کەرەستە ئاساییەکانی شاخەوانی، پێویستمان بە کۆمەڵێک کەرەستەی تایبەتی دیکە وەکوو کرامپۆن، تەوەر یان قوڵینگ، کڵاو، هارنێس و پێڵاوی تایبەتی شاخەوانی هەیە کە لێرەدا بەکورتی ئاماژەیان پێ دەکەم. پێڵاو پۆلی A-B ئەو پێڵاوانە بۆ گەشتێکی سادەی چیاوانی دانراون و لەبەر ئەوەی بن

محەمەد ئەوراز © گۆڤاری هەوارگە چیاکان لە مێژووی دوور و درێژی گەلی کورددا وەک پەناگە، شوناس و هاوڕێەکی دێرین سەیر کراون کە لە هەموو قۆناغە سەختەکاندا کورد پشتی پێ بەستووە. لە نێو ئەم پیوەندییە ڕۆحی و مێژووییەدا، کەسایەتییەک هەڵکەوت کە توانی ئەم هاوڕێیەتییە بەرەو ئاستێکی جیهانی ببات و ناوی کورد لە بەرزترین لوتکەکانی سەر زەویدا تۆمار بکات. محەمەد ئەوراز. محەمەد ئەوراز وەرزشوانێکی بەتوانا و هێمای ئیرادە و خۆڕاگری لە ناو شاخەوانانی کورد دایە بەتایبەت کوردانی ڕۆژهەڵات. لەم ڕاپۆ

گۆڕانکارییە بنەڕەتییەکانی ناو جیهانی بایۆکیمیا و فیزۆلۆژیای وەرزشی لە ساڵانی دواییدا تیشکێکی نوێیان خستووەتە سەر ماددەیەک کە پێشتر تەنها وەک ئامرازێک بۆ بەهێزکردنی ماسولکەکان دەبینرا. کریتین مۆنۆهایدرەیت، کە یەکێکە لە پڕفرۆشترین تەواوکەرە خۆراکییەکان و زیاترین لێکۆلینەوەی لەسەر کراوە، ئێستا لە بازنە زانستییەکاندا وەک "نۆترۆپیک" (Nootropic) یان بەهێزکەری تواناکانی مێشک دەناسرێت. ئەم ڕاپۆرتە شیکارییە هەوڵ دەدات بە قووڵی بچێتە ناو وردەکارییەکانی ئەو گۆڕانکارییە میتابۆلیکییانەی ک

دەرکەوتووە کە سەرسامی دەتوانێت کاریگەرییەکی بەرچاوی لەسەر تەندروستی دەروونی، خۆشبەختی و گرنگیدانی گشتیمان بە سروشت و ژینگە هەبێت. توێژینەوەیەکی نوێ کە لەلایەن توێژەرانی زانکۆی کالیفۆرنیا لە ئیرڤاین (UC Irvine) بڵاوکراوەتەوە، کاریگەرییەکانی سەرسام بوون لە سروشتی لە ماوەی دەستپێشخەرییەکی دوو ساڵەدا پشکنیوە. توێژەران حەوت توێژینەوەی مەیدانییان بۆ ١,٠٠٠ بەشداربوو ڕێکخستووە، کە تێیدا شاخەوانی، کایاکێن (بەلەمەوانی) و سەردانی دیمەنە سەرنجڕاکێشەکانیان لە دەریاچەی تاهۆ (Lake Tahoe) کر

هەڵگورد (Helgurd) یەکێکە لە بەرزترین و ناسراوترین چیاکانی کوردستانی . ئەم چیایە بە بەرزایی ۳٦۰۷ مەتر لە ئاستی دەریا، دوای لووتکەی "چیخی دەرێ"، بە دووەم بەرزترین لووتکەی باشووری کوردستان دادەنرێت و دەکەوێتە سنووری قەزای چۆمان لە باکووری ڕۆژهەڵاتی هەولێر. چیای هەڵگورد بنارێکی بەرفراوان ، دیوارەی بەردینی سەخت و لووتکەیەکی ساردی هەیە کە زۆربەی کاتەکانی ساڵ بە بەفر داپۆشراوە. هەڵگورد بەشێکە لە زنجیرەچیای زاگرۆس؛ ئەو زنجیرە چیایەی کە ناسنامەی سروشتیی کوردستانی پێکهێناوە. Zagros

ئەندرێ بارگیێل، شاخەوان و ئیسکی کاری لەهیستانی، بوو بە یەکەم کەس کە بەبێ ئۆکسجین وەسەر چیای ئێڤرێست بکەوێ و بە خلیسکێنەی سەر بەفر (سکی) بگەڕێتەوە بۆ کەمپی بنکەی ئێڤرێست. دوای نزیکەی ١٦ کاتژمێر سەرکەوتن لە "زۆنی مردن" (سەروو ٨٠٠٠ مەتر کە تێیدا ئاستی ئۆکسجین بە شێوەیەکی مەترسیدار نزمە)، بارگیێل لەسەر لووتکەی بەرزترین چیای جیهان سکییەکانی بەست و لە ڕێگەی "ساوس کۆڵ" (South Col Route) دەستی بە دابەزین کرد. ئەو شەو گەیشتە کەمپی دووەم و پشووی دا؛ چونکە تێپەڕاندنی لوتکەی کێوەکە و "ه

بابەتی پلان داڕشتن بۆ سەرکەوتن بەسەر چیا بەرزەکاندا تەنیا ئامادەیی جەستەیی و ئەزموونی شاخ نێ و زۆر لەوە بەرفراوانترە. لێرەدا جۆری ڕێگا و هەڵبژاردنی کەلوپەل جیاوازە و دەبێت بەپێی بەرزایی و جۆری شاخەکە پلانی بۆ دابنرێت. لەڕاستیدا هەر چەندی پلانەکەت بە وردی دابڕێژی و زیاتر خۆتی بۆ ئامادە بکەیت هەر ئەو ڕادەیەش کەمتر لە شاخ تووشی سەرسووڕمان دەبیت. پلان-بەهەڵە-داڕشتن دەتوانێت ببێتە هۆی ئەوەی گیانت بکەوێتە مەترسییەوە یان بەگشتی پلانەکە هەڵوەشێتەوە! هەر بۆیە ئامادەکاری، بنەمای سەرەکی

کاتێک دەچیتە فرۆشگایەکی دووچەرخە، یەکەم پرسیار کە ڕووبەڕووت دەبێتەوە ئەوەیە: "چ قەبارە تەگەرێکت دەوێت؟ ٢٦، ٢٧.٥ یان ٢٩ ئینج؟" پێشتر بژاردەکان کەم بوون، بەڵام ئەمڕۆ تەکنەلۆژیا جیهانی پاسکیلسواری گۆڕیوە. هەڵبژاردنی قەبارەی گونجاو کاریگەری ڕاستەوخۆی هەیە لەسەر خێرایی، کۆنتڕۆڵ و ئەو چێژەی لە وەرزشەکە وەریدەگریت.

دووچەرخەسواری کوێستان وەرزشێکی پڕ لە جۆش و خرۆشە کە هەستێکی بێ وێنەت پێ دەبەخشێت. تێکەڵەیەکە لە خۆڕاگری و ئیندورانس، تەرکیزی یان فۆکوس و پەیوەندییەکی قووڵ لەگەڵ سروشت. بەڵام وەک کەسێکی سەرەتایی، ڕەنگە تووشی هەندێک هەڵەی باو ببیت کە ئاستەنگ لەبەردەم پێشکەوتنت دروست دەکەن یان بۆی هەیە ببنە هۆی وەی سەدەمە ببینی. ئەم بابەتە تیشک دەخاتە سەر ئەو هەڵانە و ئامۆژگاریت دەکات چۆن لێیان دوور بکەویتەوە. ١. ڕێکخستنی غەلەتی دووچەرخەکەت (Incorrect Bike Setup) یەکێک لە باوترین هەڵەکان ئەوەیە

شاخ نە دوژمنە و نە شتێکی کە بمانهەوێ بەسەریدا زاڵ بین. شاخەکان زۆر گەورەتر، کۆنتر و بەهێزتر لە ئێمەن، کەوابوو دەبێ گرنگیان پێ بدەین، نەک بە فیز و لووت بەرزییەوە بەسەریاندا سەرکەوین. شاخەکان قسە ناکەن بەڵام مەترسیداربوون یان جوانی خۆیان بە ڕوونی و ئاشکرا نیشان دەدەن. بەدڵنیاییەوە ئەگەر تا ئەمڕۆ بۆ یەکجاریش شاخەوانیتان کردبێت، هەستتان بە بێدەنگی و هێزی شاخەکان (سروشت) کردووە. یان بەپێی سەختی و مەترسیداربوونی شاخەکە هەستتان بە ترس یان سەرسووڕمان کردووە. هەموو ئەو نیشانانە بێگوما